{"id":10966,"date":"2025-10-03T10:42:31","date_gmt":"2025-10-03T08:42:31","guid":{"rendered":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/?p=10966"},"modified":"2025-10-03T10:42:31","modified_gmt":"2025-10-03T08:42:31","slug":"gruzlica","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/gruzlica\/","title":{"rendered":"GRU\u0179LICA"},"content":{"rendered":"

Gru\u017alica jest chorob\u0105 bakteryjn\u0105 wywo\u0142ywan\u0105 przez bakterie\u00a0Mycobacterium tuberculosis\u00a0(pr\u0105tki gru\u017alicy).\u00a0Zachorowania na gru\u017alic\u0119 nale\u017c\u0105 do najcz\u0119\u015bciej wyst\u0119puj\u0105cych chor\u00f3b zaka\u017anych na \u015bwiecie.<\/strong><\/p>\n

Drogi zaka\u017cenia i przebieg choroby<\/strong><\/p>\n

Gru\u017alica jest przenoszona g\u0142\u00f3wnie drog\u0105 kropelkow\u0105. Znacznie rzadziej do zaka\u017cenia dochodzi drog\u0105 pokarmow\u0105 m.in. poprzez spo\u017cycie ska\u017conego mleka zaka\u017conej krowy, a\u00a0tak\u017ce poprzez kontakt bezpo\u015bredni z\u00a0uszkodzon\u0105 sk\u00f3r\u0105 lub b\u0142onami \u015bluzowymi. Najcz\u0119stszym \u017ar\u00f3d\u0142em zaka\u017cenia s\u0105 osoby chore na gru\u017alic\u0119, w\u00a0fazie pr\u0105tkowania. Innym \u017ar\u00f3d\u0142em zaka\u017cenia s\u0105 chore na gru\u017alic\u0119 zwierz\u0119ta np. chore krowy, kt\u00f3re wydalaj\u0105 pr\u0105tki m. in. z\u00a0mlekiem. Okres wyl\u0119gania choroby jest trudny do okre\u015blenia. Bakterie po wnikni\u0119ciu do organizmu zostaj\u0105 w\u00a0wi\u0119kszo\u015bci wypadk\u00f3w wyeliminowane, jednak\u017ce cz\u0119\u015b\u0107 z\u00a0nich mo\u017ce pozosta\u0107 w\u00a0stanie u\u015bpienia w\u00a0organizmie zaka\u017conej osoby, nie powoduj\u0105c objaw\u00f3w chorobowych. Na skutek aktywacji bakterii poprzez spadek odporno\u015bci w\u00a0wyniku np. niedo\u017cywienia mo\u017ce doj\u015b\u0107 do rozprzestrzenienia si\u0119 pr\u0105tk\u00f3w gru\u017alicy w\u00a0ca\u0142ym organizmie, a\u00a0nast\u0119pnie rozw\u00f3j choroby w\u00a0zaj\u0119tych narz\u0105dach lub tkankach. Najcz\u0119stsz\u0105 postaci\u0105 choroby jest gru\u017alica p\u0142uc.<\/p>\n

Gru\u017alica wielolekooporna (MDR)<\/strong><\/p>\n

Specyficzn\u0105 odmian\u0105 choroby jest gru\u017alica wielolekooporna (MDR), w\u00a0kt\u00f3rej stwierdza si\u0119 oporno\u015b\u0107 drobnoustroj\u00f3w na co najmniej dwa najwa\u017cniejsze leki stosowane w\u00a0leczeniu skojarzonym, czyli izoniazyd i\u00a0rifampicyn\u0119. Ponadto wyst\u0119puje te\u017c tzw. gru\u017alica XDR, kt\u00f3ra dodatkowo nie daje si\u0119 leczy\u0107 co najmniej dwoma z\u00a0pozosta\u0142ych lek\u00f3w przeciwgru\u017aliczych. Dlatego tak wa\u017cne jest skrupulatne przyjmowanie wszystkich zleconych przez lekarza lek\u00f3w we wskazanym przez niego okresie. W\u00a0przeciwnym wypadku, tj. niesystematycznego lub zbyt kr\u00f3tkiego przyjmowania lek\u00f3w, leczenie nie jest skuteczne i\u00a0pr\u0105tki uodparniaj\u0105 si\u0119 na nie.<\/p>\n

Objawy<\/strong><\/p>\n

W przypadku zachorowania na gru\u017alic\u0119 objawy mog\u0105 by\u0107 bardzo zr\u00f3\u017cnicowane. Mog\u0105 one mie\u0107 charakter og\u00f3lny (np. gor\u0105czka, os\u0142abienie organizmu, brak apetytu, utrata masy cia\u0142a) lub miejscowy, w\u00a0zale\u017cno\u015bci od atakowanego narz\u0105du. Najcz\u0119stszym objawem gru\u017alicy p\u0142uc jest d\u0142ugotrwale utrzymuj\u0105cy si\u0119 kaszel, ponadto mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 duszno\u015bci, b\u00f3le w\u00a0klatce piersiowej czy krwotoki p\u0142ucne. Niecharakterystycznymi objawami gru\u017alicy pozap\u0142ucnej mog\u0105 natomiast by\u0107 obrz\u0119ki, bolesno\u015b\u0107 ruchowa, powi\u0119kszenie obwodowych w\u0119z\u0142\u00f3w ch\u0142onnych, upo\u015bledzenie funkcjonowania zaatakowanych narz\u0105d\u00f3w.<\/p>\n

Szczepienia<\/strong><\/p>\n

Podanie jednej dawki\u00a0szczepionki BCG\u00a0przeciw gru\u017alicy chroni dziecko przed najci\u0119\u017cszymi postaciami\u00a0gru\u017alicy\u00a0(gru\u017alica rozsiana i gru\u017alicze zapalenie opon m\u00f3zgowo-rdzeniowych) i znacznie zmniejsza ryzyko zachorowania na t\u0119 chorob\u0119. Szczepienie BCG jest bezp\u0142atne i obowi\u0105zkowe do 15 roku \u017cycia. Optymalnie powinno by\u0107 przyj\u0119te w pierwszej dobie \u017cycia dziecka lub przed wypisem z oddzia\u0142u noworodkowego<\/p>\n

Leczenie<\/strong><\/p>\n

Istniej\u0105ca szczepionka BCG ogranicza wprawdzie ci\u0119\u017cko\u015b\u0107 przebiegu choroby, ma jednak du\u017co mniejsze znaczenie w\u00a0ograniczeniu jej transmisji. W\u00a0Polsce, zgodnie z\u00a0Programem Szczepie\u0144 Ochronnych, obowi\u0105zkowe s\u0105 szczepienia BCG wy\u0142\u0105cznie niemowl\u0105t. Zwalczanie gru\u017alicy opiera si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na wykrywaniu os\u00f3b, kt\u00f3re mog\u0105 stanowi\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142o zaka\u017cenia dla innych, i\u00a0wdro\u017ceniu leczenia z\u00a0zastosowaniem d\u0142ugotrwa\u0142ej kuracji z\u00a0u\u017cyciem antybiotyk\u00f3w i\u00a0chemioterapeutyk\u00f3w. Natomiast dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu eliminacj\u0119 zachorowa\u0144 u\u00a0zwierz\u0105t podejmuje si\u0119 zgodnie z\u00a0opracowywanymi przez sektor weterynarii programami zwalczania tej choroby.<\/p>\n<\/div>

\"\"<\/a><\/div><\/div>
\"\"<\/a><\/div><\/div>
\"\"<\/a><\/div><\/div>
<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":8,"featured_media":10960,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-10966","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"acf":{"kal_data_wydarzenia":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/posts\/10966","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/comments?post=10966"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/posts\/10966\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10967,"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/posts\/10966\/revisions\/10967"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/media\/10960"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/media?parent=10966"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/categories?post=10966"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/powiatlwowecki.pl\/plci_json_endpoint\/wp\/v2\/tags?post=10966"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}